1. C12 Beton — Temel Elastik Parametreler
Karot testinden elde edilen fck=12 MPa değeri, TBDY 2018 ve TS 500 kapsamında aşağıdaki parametrelere dönüştürülür:
Define → Materials → Add New Material Material Type: Concrete fc' = 12 MPa ← karot sonucu Ec = 17321 MPa ← hesaplanan ν = 0.2 Unit Weight = 25 kN/m³
⚠️ C12 Betonun Kritik Zayıflığı
C12 beton, modern yapılarda kullanılan C25-C30'un yarısından az dayanıma sahiptir. Elastisite modülü de yaklaşık %70 daha düşüktür. Bu durum yapının rijitliğini ve enerji yutma kapasitesini önemli ölçüde azaltır.
2. Doğrusal Olmayan Malzeme Davranışı — Mander Modeli
C12 gibi düşük dayanımlı beton için doğrusal olmayan analizde Mander Modeli kullanılır. Sargısız (cover) ve sargılı (core) beton ayrı ayrı tanımlanır.
2.1 Sargısız Beton (Cover)
2.2 Sargılı Beton (Core) — Ø8/20 Etriye İçin
Define → Materials → [C12] → Modify/Show Material → Nonlinear Material Data → Stress-Strain Curve: Mander Cover: fc=12, εco=0.002, εcu=0.004 Core: fc=14.1, εco=0.0038, εccu=0.012
💡 Kritik Not: εcu=0.004
C12 betonda kopma gerinimi εcu=0.004 çok düşüktür. İyi detaylı C25 betonda bu değer 0.018-0.020'ye ulaşır. Bu fark, plastik mafsal kapasitesini doğrudan etkiler ve C12 betonda erken hasar oluşmasına neden olur.
3. Kesit Tanımı — 30×30 Kolon, 4Ø12, Ø8/20
Define → Section Properties → Frame Sections
→ Add New Property → Concrete → Rectangular
b = 300 mm, h = 300 mm
Rebar: 4Ø12 (As = 4.52 cm²)
Stirrup: Ø8@200 mm
Cover = 20 mm
Material: C12 ← tanımladığımız
Steel: S220 ← eski yapı! fy=220 MPa
4. Plastik Mafsal Tanımı — TBDY 2018 Tablo 15.5
TBDY 2018 Bölüm 15'e göre plastik dönme sınırları, beton dayanımı ve etriye oranına bağlı olarak belirlenir.
| Hasar Sınırı | θp (C12, Ø8/20) | θp (C25, Ø10/10) | Performans Düzeyi |
|---|---|---|---|
| Minimum Hasar | 0.003 rad | 0.005 rad | Hemen Kullanım (HK) |
| Belirgin Hasar | 0.007 rad | 0.012 rad | Kontrollü Hasar (KH) |
| İleri Hasar | 0.013 rad | 0.020 rad | Göçme Önleme (GÖ) |
Define → Section Properties → Hinge Properties
→ Add New Hinge Property
Type: Interacting P-M2-M3 (kolon için)
TBDY 2018 Tablo 15.5 değerleri:
Minimum Hasar (HK): θp = 0.003 rad
Belirgin Hasar (KH): θp = 0.007 rad
İleri Hasar (GÖ): θp = 0.013 rad
5. Pushover Analizi Kurulumu
Define → Load Cases → Add New Load Case Load Case Type: Nonlinear Static Initial Conditions: Continue from Dead Load Load Application: Type: Displacement Control Monitored DOF: U1 (X yönü) Target Displacement: H/50 = 3000/50 = 60 mm Load Pattern: Modal (1. mod şekli — TBDY 2018 önerisi) Analiz sonrası plastik mafsal renkleri: Yeşil: Minimum Hasar (HK) Sarı: Belirgin Hasar (KH) Turuncu: İleri Hasar (GÖ) Kırmızı: Göçme (G) ← C12+ZD kombinasyonunda erken!
6. Performans Değerlendirmesi Özeti
| Parametre | İyi Yapı | Zayıf Yapı (C12) |
|---|---|---|
| Beton sınıfı | C25-C30 | C12 |
| Donatı çeliği | B420C | S220 |
| Etriye | Ø10/10 | Ø8/20 |
| εcu (kopma) | 0.018 | 0.004 |
| θp,GÖ (plastik dönme) | 0.020 rad | 0.013 rad |
| Performans (DD-2) | KH | GÖ aşılıyor |
| Karar | İzle | ACİL güçlendirme |
🏗️ Binanız İçin SAP2000 Analizi
YAPIGÜÇ A.Ş. — Karot testinden SAP2000 analizine, güçlendirme projesine kadar tam hizmet